Nisap Miktarından Fazla Olan Servetin Zekatı
Sorunun Detayı
"Esselamu aleykum deyerli hocam! Hocam bir sualle karşılaşdım. Birinin nisab mikdarından fazla parası ve ya altını, gümüşü var. Bunun üstünden kameri olarak tam bir yıl geçdikden sonra bu adam bu paranın veya altının, gümüşün zekatını verse sonra ikinci kameri yıla da geçmiş olan ve artmayan halen de nisab mikdarından fazla olan bu paranın veya altının, gümüşün zekatını vermelidir mi? Allah sizden razı olsun!"
Açıklama
Bu soru, bir kimsenin nisap miktarından fazla malı üzerinden zekat vermesi ve sonraki yıllarda aynı miktarın devam etmesi durumunda zekatın nasıl hesaplanacağıyla ilgilidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, bir kimsenin nisap miktarından fazla malı varsa ve üzerinden kameri bir yıl geçerse, bu malın zekatı verilmelidir. Eğer ikinci yıl da aynı mal miktarı nisap sınırının üzerinde devam ediyorsa, o yıl için de zekat verilmelidir. Zekat her yıl nisap miktarından fazla olan mal üzerinden ayrı ayrı hesaplanır.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de zekatın farz oluşu ve malın belirli bir süre elde tutulması şartı belirtilmiştir:
“Mallarınızda, ihtiyaç fazlası olanlardan zekat verin.” (Kur'an, Tevbe, 9:103)
“Ey iman edenler! Mallarınızın zekâtından verin ki, yeryüzünde bozgunculuk yapmayasınız.” (Kur'an, Hac, 22:41)
Hz. Peygamber (s.a.v) de zekatın mal üzerinden bir yıl geçtikten sonra verilmesi gerektiğini bildirmiştir:
“Zekat, malda bir yıl geçtikten sonra farz olur.” (Sahih Buhari, Zekat kitabı)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, malınız nisap miktarından fazla ise ve bu malı bir yıl boyunca elinizde tuttuysanız, bu mal üzerinden zekat vermeniz gerekir. Örneğin, 85 gram altın veya karşılığı para nisap olarak kabul edilir. Eğer bir yıl sonunda bu miktar malınızda değişiklik olmadan veya artarak devam ediyorsa, her yıl için ayrı ayrı zekat vermek gerekir. Çünkü zekat, her yıl malın üzerinden ayrı ayrı hesaplanır ve verilmesi farzdır.
Bu durumda, ilk yıl zekatınızı verdikten sonra ikinci yıl da malınız nisap miktarının üzerindeyse, ikinci yıl için de zekat vermelisiniz. Zekat miktarı genellikle malın %2,5’u (1/40) olarak hesaplanır. Eğer malınız artarsa, artan miktar üzerinden de zekat hesaplanır.
Bu hüküm, hem nakit para hem de altın, gümüş gibi değerli metaller için geçerlidir. Zekatın amacı, malın bereketini artırmak ve toplumda sosyal adaleti sağlamaktır. Bu nedenle, malınız nisap miktarının altına düşmedikçe her yıl zekat vermek gerekir.
Diğer Görüşler
Şafii, Maliki ve Hanbeli mezheplerinde de benzer şekilde zekatın her yıl nisap miktarından fazla mal üzerinden verilmesi gerektiği kabul edilir. Ancak bazı alimler, malın artmaması durumunda zekatın sadece ilk yıl verileceğini, sonraki yıllarda malda artış olmadıkça zekatın farz olmadığını ifade etmişlerdir. Fakat Hanefi mezhebine göre bu görüş yaygın değildir ve her yıl zekat verilmesi esastır.
Sonuç
Özetle, nisap miktarından fazla malınız varsa ve üzerinden kameri bir yıl geçtiyse zekat vermelisiniz. Sonraki yıllarda da malınız nisap miktarının üzerinde devam ediyorsa, her yıl için ayrı ayrı zekat vermeniz gerekir. Bu, malınızın bereketi ve toplumun refahı için önemlidir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.