Kayınpederimle yaptığım işte kendi hakkım olan parayı ondan gizli alabilir miyim?
Sorunun Detayı
"Hocam ben kayınpederimle birlikte çalışıyorum. Burası aynı zamanda kendi yerim gibidir. Şimdi bana bir maaş belirlendi ama ben yıllık izinlerimi çeşitli gerekçelerle tam kullanamıyorum. Son iki yıldır da hiç kullanmadım. Bunun için bana izin ödemesi yapılması gerekiyor. Kayınpederim olduğu için soramıyorum ama ihtiyacım da var. Hesapları ben yönetiyorum, bu parayı bilgisi olmadan iznim ve sosyal haklarım gerekçesi ile habersiz alsam günah olur mu?"
Açıklama
Bu soru, iş yerinde hak edilen maaş ve sosyal hakların işveren tarafından ödenmemesi durumunda, çalışan kişinin bu haklarını işverenden gizleyerek almasının caiz olup olmadığı ile ilgilidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, bir kimsenin hakkı olan ücreti ve sosyal hakları işverenden gizleyerek alması caiz değildir. Çünkü bu durum, haksızlık ve güveni kötüye kullanmak anlamına gelir. İşverenle yapılan anlaşmaya ve hakka riayet etmek esastır.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de işçi hakkının korunması emredilmiştir:
“Ey iman edenler! İşçiye ücretini tam olarak ödeyin ve işçinin hakkını, kendisi farkında olmadan elinizde tutmayın.” (Kur'an, Nisa, 4/58)
Hz. Peygamber (sav) de işçinin hakkını vermenin önemini vurgulamıştır:
“İşçinin ücretini, hakkı tam olarak ödenmeden bırakmak haramdır.” (Sahih Buhari)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, kayınpederinizle çalışıyor olmanız, hakkınız olan ücret ve sosyal haklardan vazgeçmeniz anlamına gelmez. İslam’da hak ve adalet esastır. İşverenin kim olduğu önemli olmaksızın, çalışanın emeğinin karşılığını tam ve zamanında alması gerekir. İzin ücretleri gibi haklar da bu kapsamda değerlendirilir.
Hesapları yönetiyor olmanız, işverenin bilgisi dışında haklarınızı almanızı meşru kılmaz. Bu durum, güveni kötüye kullanmak ve haksız kazanç elde etmek olur ki İslam ahlakına aykırıdır. Eğer kayınpederinizle bu konuda konuşmak zor geliyorsa, durumu nezaketle ve hakkaniyetle dile getirmeniz daha uygundur. Ayrıca, resmi yollarla haklarınızı talep etmek en doğru yoldur.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde, işçinin hakkının korunmasını ve işverenle yapılan anlaşmaya riayet edilmesini şart koşar. Bazı alimler, aile içi ilişkilerde daha yumuşak davranılmasını tavsiye etse de, hakkın gizlenerek alınması genel olarak caiz görülmez.
Sonuç
Sonuç olarak, kayınpederinizden hakkınız olan izin ve sosyal hak ödemelerini gizli almak doğru değildir. Hakkınızı açıkça ve adil bir şekilde talep etmeniz İslam’ın adalet ve dürüstlük prensiplerine uygundur.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
